Bel fıtığı tedavisinde elimizdeki en önemli seçeneklerden biri cerrahidir. Çok uzun yıllardır bel fıtığı ameliyatı ameliyat mikroskobu ile yapılırken, son yıllarda tıp teknolojisinde ve özellikle de endoskop kullanımındaki gelişmelerle, bel fıtığı ameliyatlarında da endoskop kullanılabilir olmuştur. Endoskop ile hastanın vücudunda 1 cm’den dahi küçük bir kesi yeri açılarak bel fıtığı ameliyatının yapılması mümkün olmuştur. Bu haliyle de kapalı bel fıtığı ameliyatı olarak da sıklıkla ifade edilmektedir.

Kapalı Bel Fıtığı Ameliyatı Nedir?

Kapalı bel fıtığı ameliyatı, omurgadaki ilgili bölgeye ulaşmak için ciltte yalnızca 6-7 mm’lik bir kesi yeri açılarak işlemin yapılmasını içerir. Bu kesi yerinin oldukça küçük olması nedeniyle de bu işlem tam kapalı bel fıtığı ameliyatı olarak isimlendirilir. İşlem ilgili kesiden cerrahi enstrümanlar, kamera ve ışık kaynağının fıtık üzerinde konumlandırılmasını ve ameliyatın gerçekleştirilmesini kapsar. İşlemin en öne çıkan yanı neredeyse her zaman 1 saatin altında tamamlanabiliyor olması, hastanın hızlıca hastaneden taburcu olabilmesi ve günlük yaşama neredeyse hemen adapte olabilmesidir.

Tüm bel fıtığı hastalarının aslında çok az bir kısmı ameliyata ihtiyaç duyar. Bu oran genel olarak yüzde 2 ila 3 olarak bildirilir. Ameliyat için en önemli endikasyonlar arasında bacağa vuran ağrı, kuvvet kaybı, sinir basısı, idrar yapmakla ilgili şikayetler yer alır.

Bel fıtığı ameliyatına karar verilen her hastada endoskopik yani tam kapalı yöntem tercih edilebilir.

Bel Fıtığı Tedavisinde Seçenekler

Bel fıtığı tedavisinde elimizde temelde üç seçenek mevcut; yaşam tarzı değişiklikleriyle hastalığı yönetmek, cerrahi dışı müdahalelerle hastanın iyilik halini artırmak, cerrahi ile sorunu yapısal olarak çözmek. Her hastanın kendi özel durumuna göre bu seçeneklerden biri veya birkaçı değerlendirilir, uygulanır. Nihayetinde mümkünse her zaman daha az girişimsel uygulama ile hastaya şifa verilmeye çalışılır. Ancak bir grup hastada kesinlikle cerrahiye ihtiyaç duyulması da gerekir. Tüm bu uygulamalarla amacımız, hastanın hareketliliği artırmak ve ağrılarını mümkün olduğunca dindirmektir.

Kapalı Bel Fıtığı Ameliyatı Avantajları

Kesi yerinin küçük olması, endoskopun hassas çalışma becerisi ve ameliyatın kısa bir sürede tamamlanabiliyor olması, endoskopik tam kapalı bel fıtığı ameliyatının hasta yararına çeşitli avantajlar sunabilmesine olanak tanır. Bunlar nelerdir?

• Hastada daha küçük bir kesi yeri yapıldığı için daha az enfeksiyon ve kanama riski
• Fıtığı ulaşmak için kesilen dokuların çok daha küçük olması nedeniyle ameliyat sonrası daha az kas ağrısı ve daha az hareket kısıtlılığı
• 1-2 gün içinde taburcu olma ve taburculuk sonrası, 1 hafta kadar da ev istirahatinin ardından sosyal yaşama dönme

Nasıl Yapılır?

İşlem, ameliyathane ortamında, genel olarak da genel anestezi altında yapılır. Fıtığın bulunduğu bölgeden küçük bir kesi yeri açılır. Endoskop, ışık kaynağı, kamera yerleştirilir. Fıtığa ulaşılır. Fıtıklaşmış disk dokusu çıkarılır/temizlenir. Endoskopun sağladığı hassas çalışma imkanı sayesinde, kemik çıkarmaya çoğu zaman gerek kalmaz ve kaslar arasından geçerek fıtığa ulaşılarak, işlem yapılır.

Ameliyat Sonrası Süreç

Endoskopik, tam kapalı bel fıtığı ameliyatının öne çıkan yanı ameliyat sonrası süreçte hastalara sağladığı konfordur. Hastanın daha az ağrısı olur, daha hızlı sosyal yaşama döner. Hareketliliğine daha çabuk kavuşur. Tabii ki, ağrı kaldırmak, beli zorlamak bu hastalar için kaçınılması gereken eylemlerdir. Omurga kaslarını kuvvetlendirecek egzersizlere önem verilmesi kritiktir. Kilo almamaya dikkat etmek de bu süreçte değerlidir.

Sık Sorulan Sorular

Kapalı fıtık ameliyatı hastalar ve yakınları tarafından merak edilen bir prosedürdür. Bunun nedeni şüphesiz bel fıtığının sık görülen bir rahatsızlık olması ve bu hastalığın böyle bir tedavi ile vücutta bir kesi yeri açmadan iyileştirilebilir olması umududur. Peki, kapalı bel fıtığı ameliyatı hakkında en sık sorulan sorular nelerdir?

Kapalı bel fıtığı ameliyatı nasıl yapılır?

Ameliyat endoskop adı verilen cerrahi enstrüman ile yapılır. Hastanın sırt bölgesinde 1 cm’den daha küçük bir kesi yerinden endoskop fıtıklaşmış disk dokusuna ilerletilir. Diskin fıtıklaşmış bölümü temizlenir. İşlem ameliyathanede ve genel anestezi altında yapılır.

Kaç günde iyileşir?

Ameliyat çok küçük bir kesiden yapılır ve işlem boyunca doku hasarı riski böylece en aza indirilir. Hasta ameliyattan sonra bir ya da iki gün hastanede kalır. Genellikle bir haftalık da bir istirahat önerilir. Sonrasında günlük yaşama dönmek mümkündür.

Bel fıtığı ameliyatı riskli mi?

Günümüzde bel fıtığı ameliyatları yüksek hassasiyet ile oldukça güvenli bir şekilde yapılabilmektedir.

Kapalı fıtık ameliyatı kaç saat sürüyor?

Ameliyat genellikle bir saat içinde tamamlanır. Hastanın ameliyattan önce anestezi verilmesi, uyuması ve ameliyattan sonra anestezinin etkisinin geçmesi ve uyanması ile birlikte toplam süre iki saati bulabilir.

Açık ve kapalı ameliyat farkı nedir?

Günümüzde açık bel fıtığı ameliyatı pek yaygın değil. En sık uygulanan yaklaşım ise mikrocerrahi ile bu ameliyatın yapılması. Mikrocerrahi de oldukça küçük bir kesi yerinden yapılır. Ortalama 3 cm’lik bir kesi yeri açılır hastanın cildinde. Endoskopik yöntemde ise bu ebat 1 cm’e kadar iner. Bu fark, ameliyat sonrasında daha hızlı iyileşme, daha az ağrı gibi avantajlar sunabilir hastaya.

En iyi bel fıtığı ameliyatı hangisi?

Günümüzde bel fıtığı ameliyatı olarak iki temel seçenek var; ameliyat mikroskobu ile ameliyatı yapmak ya da endoskop ile ameliyatı yapmak. Bu iki yaklaşım ile de fıtık tedavi edilebilir. Ameliyatın başarı olarak iki yöntem arasında belirgin farklılıklar olduğunu söylemek pek mümkün değil. Ancak endoskopun daha hassas oluşu ile birlikte daha az doku hasarı ile ameliyat yapılabilir. Bu da endoskopik bel fıtığı ameliyatının en önemli avantajıdır. 

Kapalı Bel Fıtığı Ameliyatı yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Bel fıtığı tedavisi üzerine en çok konuşulan hastalıklardan biri… Beyin ve sinir cerrahisinde de şüphesiz en sık görülen hasta grubu bel fıtığı hastalarıdır. Peki, bel fıtığı tedavisi nedir ve nasıl planlanmalıdır?

Bel omurgasını oluşturan beş adet omur arasında bulunan disklerin birinin ya da birden fazlasının dışarıya doğru taşması olan bel fıtığı çok farklı şiddetlerde ve semptomlarda hastayı etkileyebilir. Fıtığın omurilik basısı yapıp yapmadığına ve hastada ne gibi şikayetlere yol açtığına bağlı olarak bel fıtığının tedavisi belirlenir.

Bel Fıtığı Tedavisi

Bel fıtığı tedavisinde iki ana amaç hedeflenir; hastanın ağrısını azaltmak ve hareketliliğini artırmak. Aslında bir diğer önemli amaç da hastanın fonksiyonel becerilerini korumaktadır. Özellikle omuriliğe bası yapan fıtıkların temizlenip hastada bir fonksiyon kaybına yol açmaması öncelenir.

Bel fıtığı sık görülen bir rahatsızlık olduğu için hem cerrahi hem de cerrahi dışı farklı tedavi yaklaşımları geliştirilmiştir. Özellikle ciddi omurilik basısı olmayan tablolarda cerrahi dışı tedaviler yoğun olarak düşünülür.

Bel fıtıklarına uygulanabilen tedaviler şöyledir;

• Yaşam tarzı değişiklikleri: İstirahat, egzersiz ve ideal kiloya sahip olarak fıtık üzerindeki baskının azaltılıp, çevredeki kasların güçlenmesi ve esneklik kazanması amaçlanır. Böylece, ağrı azalabilir, hareket kabiliyeti artabilir.
• Fizik tedavi uygulamaları: Omurganın yükünü azaltmak, bölgedeki kasları kuvvetlendirmek ve esneklik kazanmak için fizik tedavi düşünülebilir.
• Enjeksiyonlar: Bazı hastalarda enjeksiyon tedavileri tercih edilebilir. Bu enjeksiyon uygulamaları ameliyatsız bel fıtığı tedavisi olarak da sıklıkla adlandırılır. Epidural enjeksiyonlar, sinir kökü etrafındaki iltihabı azaltarak ağrıyı hafifletir. Bu yöntem, özellikle şiddetli ağrı yaşayan ve konservatif tedaviden yanıt alamayan kişilerde etkilidir. Öyle ki, erken olgularda yüzde 90’a kadar, daha ileri olgularda ise yüzde 70’e kadar hastalarda iyileşme sağlanabilir. Bu enjeksiyonlar görüntüleme eşliğinde yapılır.
• Cerrahi yani bel fıtığı ameliyatı: Aslında bel fıtığı hastalarının neredeyse yüzde 90’ında ameliyat gerekmez. Burada ameliyat için en önemli endikasyon fıtığın omuriliğe şiddetli bası yapmasıdır. Bu durumda çoğu zaman ameliyata başvurulur. Bunun yanı sıra omurilik baskısı olmayan ama şiddetli ağrıları olan, hareket güçlüğü çeken ve diğer uygulamalardan da bir fayda elde edememiş hastalarda cerrahi tedavi gündeme gelir.  Cerrahi hem ameliyat mikroskobu hem de endoskop ile yapılabilir. Yapılan ameliyat temelde aynıdır. Diskin fıtıklaşmış bölümü vücut dışına çıkarılır. Bazen daha ileri tedavilere de ihtiyaç olabilir. Özellikle de omurgayla ilişkili farklı bir hastalığın da olduğu durumlarda füzyon ve kafes gibi omurganın stabilizasyonuna yardımcı prosedürler gündeme gelebilir. Diskin tamamen çıkarılıp yerine yapay bir disk takılması düşünülebilir.

Her hastanın tedavisinin kendisine özel olduğu hiçbir zaman utulmamalıdır.

Bel Fıtığı Tedavisi yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Boyun fıtıkları hastanın yaşam kalitesini ciddi manada düşürür. Boyun fıtığı ameliyatı ile varsa omurilik veya siniri basısını ortadan kaldırılmak, hastanın ağrısını azaltmak, omurga hareketliliğini artırmak amaçlanır. Omuriliğin bası yapan bir fıtık nedeniyle kalıcı bir zarar görüp de hastanın yürümesinin sekteye uğramasına ya da uzuv hareketlerinde bir engellik durumunun gündeme gelmesine izin verilmez. Ameliyat bu amaçla yapılır. Boyun fıtığı ameliyatında hastanın hareketliliği de iyileştirilmeye çalışılır. Ameliyat ile hastanın omurgasının mümkün olduğunca rahat hareket etmesi amaçlanır. Cerrahiye ihtiyaç duyan boyun fıtığı olgularında, bu hedeflerle hastaya en yüksek faydayı sağlayacak farklı ameliyatlar geliştirilmiştir. Bunlardan biri de boyun fıtığında disk protezi kullanımıdır. Disk protezi ameliyatı, temelde iki omur arasındaki fıtıklaşmış diskin çıkarılıp yerine yeni bir diskin yerleştirilmesini içerir. Bu yaklaşım ile boynun hareket kabiliyeti korunabilir. Bu yeni disk, vücudun kabul edeceği, metal, plastik, seramik, titanyum gibi maddeleri kullanarak üretilir. Disk protezleri boyun fıtığında daha yoğun olarak kullanılmakla birlikte uygun vakalarda bel fıtığı tedavilerinde de tercih edilebiliyor.

Boyuna Fıtığında Disk Protezi Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Ameliyat genel anestezi altında fıtık bölgesinde açılan bir kesiden ameliyat mikroskobu ve cerrahi enstrümanlar ile fıtıklaşmış disk dokusuna ulaşılarak yapılır. İlk olarak fıtıklaşmış disk iki omur arasından tamamen çıkarılır. Omurilik kanalı içinde fıtıklaşmış doku parçaları kalmışsa bunlar temizlenir. Kemikleşmiş dokular da çıkarılır. Omurların konumu doğal vaziyetinde tutularak iki omur arasına disk protezi yerleştirilir. Ameliyat genellikle 90 dakika içinde tamamlanır.  Hastanede 1-2 günlük yatışın ardından hasta taburcu edilir. Ardından yaklaşık iki hafta da evde istirahat önerilir. Bu dönemde kısa süreliğine boyunluk takmak da gerekebilir. Ancak özellikle füzyon cerrahisiyle kıyaslandığında bu süre çok kısa olur. Bu yeni disk, zaman içinde omurlar ile kaliteli bir şekilde birleşir, omurganın mukavemeti yeniden oluşur. Daha sonrada bu disk vücuttan çıkarılmaz. Hastanın omurgasında fıtıklaşmış diskin yerini almış yeni bir disk olarak hayatına devam eder. Ameliyat sonrası süreçte hastaya bir rehabilitasyon programı da başlanabilir. 

Boyun Fıtığında Disk Protezlerinin Sunduğu Avantajlar

Disk protezleri boyun fıtığına yönelik yapılan cerrahi işlemler içinde en güncel uygulamalardan biridir ve çeşitli avantajlara da sahiptir. Bunlar nelerdir?

• Omurlara metal çubuk ve vidalar takılmayacağı yani füzyon yapılmayacağı için boyun omurgasının hareketliliği daha iyi korunabilir.
• Fıtıklaşmış diske komşu disklerde ortaya çıkabilecek dejenerasyonun riski de bu yaklaşımla azalır.
• Uzun süre boyunluk kullanımına gerek yoktur. Hasta kısa süre içinde günlük yaşamına, aktivitelerine geri dönebilir.

Sonuç

Boyun fıtığında hastanın ameliyata ihtiyacı olup olmadığı iyice değerlendirilmelidir. Zira en iyi sonucu elde etmek için doğru hasta seçimi çok kritiktir. Ameliyat kararı verildikten sonra ise uygun cerrahi yaklaşım değerlendirilir. Kimi hastalarda diski tamamen değil sadece fıtıklaşmış kısmı çıkarmak tercih edilirken kimi hastalarda füzyon kimi hastalarda ise disk protezi düşünülebilir. Boyun fıtıklarında her hastanın tedavi planı kişiye özgü olarak planlanır.

Boyun Fıtığında Disk Protezi yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Bel fıtığı, omurgayı oluşturan omurlar, diskler ve omurganın içinde bulunan omuriliği ilgilendirebilen dejeneratif bir omurga hastalığıdır. Temelde omurların arasında bulunan disk yapısının aşınıp fıtıklaşması ve bunun sonucu olarak bazen de omurilik üzerinde bası oluşmasını içerir. Bel fıtığı ameliyatı ile birlikte bel fıtığı olgularında üç temel tedavi yaklaşımı vardır.

• Hasta takip edilebilir, kilo vermesi, ağır kaldırmaması, yürüyüş yapması tavsiye edilir. Özellikle omuriliğe bir bası söz konusu değilse ve hastanın da ciddi semptomları yoksa ilk aşamada cerrahi yerine takip düşünülür.  Hasta kilo verebilmiş ve iyilik halinde de gelişme olmuş ise bu şekilde takip sürdürülür. Aksi halde ameliyat ya da semptomları dindirebilecek enjeksiyon uygulamaları gündeme gelir.
• Enjeksiyon uygulaması yapılabilir. Hastanın semptomları artmış ve yine bir sinir basısı söz konusu değil ise halk arasında ameliyatsız bel fıtığı tedavisi olarak bilinen yöntem uygulanabilir. Burada görüntüleme eşliğinde fıtığın olduğu bölgeye enjeksiyon yapılır ve semptomların hafifletilmesi amaçlanır.
• Bel fıtığı ameliyatı bel fıtığı hastalarında uygulanabilecek nihai tedavi seçeneğidir. Belirgin sinir basısı olan hastalarda mutlaka ameliyat değerlendirilir. Bununla birlikte sinir basısı olmasa da semptomları şiddetli hale gelmiş ve yürümede dahi sorun yaşayabilen bir hasta grubu olabilir. Bu hastalarda da ameliyat düşünülebilir.

Neden Yapılır?

Hastaya bel fıtığı tanısı konmuş ise, yani iki omur arasındaki disk dokusu yıpranmış, mukavemetini kaybetmiş ve hastanın yaşam kalitesini düşürüyorsa bel fıtığı ameliyatı düşünülebilir. Fıtıklaşmış disk omuriliğe bası yapıyor olabilir. Bu durumdaki hastaların büyük bir bölümünün ameliyat edilmesi gerekir. Fıtıklaşmış ancak bir sinir basısı olmayan olgularda da hastanın ciddi şikayetleri var ise yine ameliyat düşünülebilir. Her hastanın hikayesinin ayrı olduğu ve her hastanın kendi özel durumuna göre tedavi planının belirlenmesi gerektiği unutulmamalıdır.

Bel Fıtığı Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Bel fıtığı ameliyatı, genel anestezi altında ameliyathane ortamında yapılır. Omurganın tamamında değil yalnızca fıtık olan segmentte bir kesi yeri açılır ve ameliyat yapılır. Ameliyat, mikroskop veya endoskop ile yapılabilir. Fıtıklaşmış disk dokusu cerrahi enstrümanlar ile vücut dışına çıkarılır, sinir üzerindeki bası kaldırılır. Bazı olgularda ise iki omur arasındaki diski tamamen çıkarmak ve yerine yeni metal bir disk koymak gerekebilir. Bu durumda iki omuru kapsayacak şekilde füzyon da yapmak gerekir. Yani metal çubuk ve vidalar ile iki omur birbirine tutturulur, kaynaştırılır. Burada amaç omurganın mukavemetini yeniden sağlamaktır.

Kimlere Yapılır?

Bel fıtığı tanısı almış, sinir basısı olan, ciddi semptomları mevcut, diğer tıbbi uygulamalardan (enjeksiyon, fizik tedavi vd.) bir fayda görmemiş, genel sağlık durumu iyi olan, ameliyattan fayda göreceği düşünülen her hasta için ameliyat düşünülebilir.

Bel Fıtığı Ameliyatı yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Boynumuzu oluşturan yapıların hasarlanması sonucu oluşan boyun ağrısı günlük yaşamı doğrudan etkileyebiliyor hatta zamanla boyun ağrısı hareket kısıtlılıklarına da yol açabiliyor.

Boyun Ağrılarının Nedenleri

• Kemikler: 7 tane omur kemiğinden oluşan boyun omurgamızın en üstündeki kemiklerin anormal derecede esneklik kazanması ya da çıkıntılar oluşturup büyümesi boyun ağrısına neden olabilir.
• Diskler: Diskler omurlar arasında bulunan yumuşak dokulardır. Disklerin yapısının bozulması (dejenerasyon) ya da fıtıklaşması ile boyun ağrıları oluşabilir.
• Bağ dokusu: Omurgamızdaki kemikleri birbirine bağlayan yapılardır. Normalin dışındaki öne ya da arkaya doğru hareketler bağ dokularını zedeleyebilir. Özellikle trafik kazaları boyun bağ dokularını ciddi bir şekilde zedeler.
• Kaslar: Boynun etrafını saran kaslar ise boynun dik durmasını ve hareketi sağlar. Kasların stres, duruş bozuklukları gibi faktörlerle kasılmasıyla ciddi boyun ağrıları görülebilmektedir.
• Sinirler: Omurganın ortasındaki boşlukta boylu boyunca uzanan sinir lifleri vücudun her yerine dağılmaktadır. Sinirlerin yakınında bulunan diskler, bağ dokuları ya da kemikler baskıyla karşılaştığında boyun ağrılarına neden olabilmektedir.

Boyun ağrsıyla görülen diğer belirtiler:

• Boyun, omuz, sırt ve kolllarda ağrı
• Boyun ağrısına eşlik eden baş ağrısı
• Boyunda kuvvetsizlik
• Boynu hareket ettirmede zorluk yaşama
• Omuzlara, kollara varan his kaybı
• Başı çevirirken zorlanma

Ne zaman hekime başvurmalıyız?

• Başınıza/ boynunuza ciddi bir darbe aldıysanız
• Şiddetli ağrınız varsa
• Kollarda, ellerde, bacaklarda uyuşma yaşıyorsanız
• 1 hafta tedaviye rağmen ağrınız devam ediyorsa uzman bir hekime görünmek faydalı olacaktır.

Boyun ağrım için hangi tahliller yapılır?

Doktorunuz sizden alacağı öykü ve yapacağı muayene sonucu röntgen, tomografi, manyetik rezonans (MR) isteyebilir. Bu tetkikler omurga ve omuriliğinizin yapısını ayrıntılı incelemek içindir. Hekiminiz kas ya da sinir testleri de isteyebilir. Bu testler ise kasların ve sinirlerin normal çalışıp çalışmadığını görmek içindir.

Boyun ağrılarını önleyebilir miyiz?

• Duruşunuza dikkat edin. Özellikler başınızı dik, omuzlarınızı aşağıda tutun.
• Aynı pozisyonda uzun süre oturmayın.
• Başınızın üstünde yük taşımayın.
• Yatarken ve uyurken boynunuzun vücudun kalan kısımlarıyla aynı doğrultuda olduğuna dikkat edin.

Bu önlemler ve yaşam tarzı değişiklikleriyle boyun ağrılarının ortaya çıkması önlenebilmektedir.

Boyun ağrım var, ağrıyı kesmek için ne yapabilirim?

• Öncelikle ağrı kesici içebilirsiniz.
• Sıcak su torbası ya da sıcak havlu uygulaması yapabilirsiniz.
• Boynunuzu, omzunuzu, sırtınızı güçlendiren egzersizler yapabilirsiniz. Bunun için fizik tedavi uzmanından görüş alabilirsiniz.
• Stresten uzak durun, stres boyun kaslarınızın daha çok gerilmesine neden olur.
• Hem ağrınız var hem de uzun süre aynı pozisyonda durmak zorundaysanız aralıklarla boynunuzu rahatlatıcı hareketler yapabilirsiniz.

Boyun Ağrılarının Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Gergin omurilik sendromu ya da tethered kord olarak bilinen omuriliğin alt ucunun anomalisi ile karakterize bir hastalıktır. Gergin omurilik sendromu olgularında omuriliğin alt ucu sabit haldedir. Boy uzarken omurilik bu sabitlik nedeniyle yukarıya doğru esneyemeyeceğinden gerilir. Bu durum gergin omurilik sendromu olarak tanımlanır. Neticede omurganın ve omuriliğin hareket kabiliyeti kısıtlanır. Bu gerilme omuriliğin fonksiyonlarını da olumsuz etkiler. Sinir hücrelerine yeterince kan ve oksijen ulaştırılamadığı için fonksiyon bozuklukları oluşabilir ve hastada farklı semptomlar izlenebilir. Özellikle bebeklik ve çocukluk dönemi tethered kord sendromu böbrek yetmezliği, dışkı tutamama, omurga eğriliği, ayaklarda şekil bozukluğu gibi ciddi sorunlara neden olabilir. Hastalık konjenital (doğumsal) ya da edinsel olabilir. Genellikle çocuklarda görülmekle birlikte yetişkinlerde de enfeksiyon, tümör gibi çeşitli hastalıkların bir sonucu olarak ortaya çıkabilir.

Gergin Omurilik Sendromu Belirtileri

Doğumsal olgularda çocuğun büyümesiyle birlikte gerilme artacağı için semptomlar genellikle şiddetlenme eğilimdedir. Yetişkin hastalarda ise semptomlar görece daha hafif seyredebilir. Gergin omurilik sendromu belirtileri nelerdir?

• Kalça, kasık, bacak bölgelerinde ağrı
• Hareketle gelen ağrı (öne doğru eğilmek gibi)
• Kas güçsüzlüğü
• Kaslarda istemsiz kasılma (spastisite)
• Kasık ve bacaklarda uyuşma, his kaybı
• Genelde başın öne eğilmesi ile gelen kol ve bacaklarda elektrik çarpması hissi
• İdrar yapmayla ilişkili sorunlar (mesane kaslarında aşırı aktivite, sürekli sıkışma hissi, idrarda azalma, idrar kaçırma)
• Ortopedik sorunlar (yumru ayak, skolyoz, bel çukurluğunda artış, yürüyüş anomalileri)

Hastalığın kesin tanısı ve tedavi planı için röntgen, ultrason, ürodinami, BT ve MR gibi görüntülemelere başvurulabilir. Bu hastalarda lomber vertebra MR taraması kesin tanı yöntemidir.

Tethered Kord Sendromu Tedavisi

Hastalığın tedavisi cerrahidir. Ameliyat ile omuriliği gerginleştiren patolojiyi ortadan kaldırmak hedeflenir. Operasyon mikroskop altında bel bölgesinde bir kesi yeri açarak yapılır. Sinirlere zarar vermemek için ameliyatta nöromonitörizasyon kullanılır. Yapışık omurilik dokuları özenle ayrılır. Ameliyat için çok fazla gecikilmediyse bu müdahale ile birlikte hastanın sorunları giderilir. Ancak tedavi için gecikildiyse mesane ve bağırsak problemlerinin tamamen düzelmesi zaman içinde olur.  Hastada örneğin skolyoz gibi farklı bir hastalık da varsa omurilikteki gerginliği giderdikten sonra ilgili uzman hekimler tarafından skolyoz ameliyatı da (ipli skolyoz ya da füzyon olarak iki tip skolyoz ameliyatı mevcut) yapılabilir. Ameliyat sonrası omurilik ve sinirlerde yeniden yapışıklık oluşabilir. Literatürde hastalığın tekrar etme olasılığı yüzde 5 ila 50 olarak belirtilmiştir.

Gergin Omurilik Sendromu yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Omurgamız çeşitli nedenlerle hasar alabilir, bütünlüğünü kaybedebilir. Bu duruma travmatik olaylar ve kemik erimesi neden olabilir. Omurganın yeniden mukavemetini sağlamak için vertebroplasti ve kifoplasti tedavilerine ihtiyaç duyulabilir.

Vertebroplasti Nedir?

“vertebra: omur – plastie: doku tamiri” anlamına gelir. Vertebroplasti uygulamalarında hastanın hasar almış omurgasına kemik çimentosu enjekte edilir. Böylece hasarlı omurun sağlamlaşması ve hastanın ağrılarının dinmesi amaçlanır. İşlem görüntüleme eşliğinde vücutta açılan milimetrik deliklerden girilerek yapılır.

Kifoplasti Nedir?

Kırık nedeniyle omurda çökme meydana gelir. Kifoplasti de omurdaki bu çökmeyi düzeltmek için omurun içine bir balon yerleştirilir ve şişirilir. Böylece ortaya çıkabilecek omurganın öne doğru eğilmesinin ve kamburluk riskinin önüne geçilebilir. Böylece çökme düzeltilebilir. Ardından balon çıkarılır ve vertebroplasti işlemi yapılarak omurun içine kemik çimentosu yerleştirilir.

Vertebroplasti ve Kifoplasti Farkı Nedir?

Kifoplasti işleminde vertebroplastide yapılan kemik çimentosu enjeksiyonunun yanı sıra bu işlemden önce ilgili omura bir balon yerleştirilir. Çökme giderilir. Böylece hastada bir kamburluk gelişmez ya da gelişen kamburluk minimize edilir. Özetle işlem balon kullanılmadığında vertebroplasti, balon kullanıldığında ise kifoplasti olarak adlandırılır. Öte yandan iki işlemin de yapılış prosedürü aynıdır. Görüntüleme eşliğinde ince bir iğne ile omura ulaşarak tedavi uygulanır.

Vertebroplasti ve Kifoplasti Hangi Durumlarda Uygulanır?

• Osteoporoz (kemik erimesi) nedeniyle yaşanan omurga kırıkları
• Travmaya bağlı omurga kırıklarında
• Omurga tümörü nedeniyle omurganın kırılması/hasar alması
• Ağrı tedavisi

Her omurga hasarına müdahalede bulunmak gerekmez. Örneğin daha hafif kırıklar olarak bilinen çökme kırıklarında korse veya alçı tedavisi ile sorun giderilebilir.

Vertebroplasti ve Kifoplasti Nasıl Uygulanır?

İki işlem de görüntüleme eşliğinde ameliyathane ortamında genel anestezi altında yapılır.  İşlem esnasında hasta yüzüstü yatar. Kırığın olduğu bölgeden ince bir iğne omura yerleştirilir. Kifoplasti uygulaması yapılacaksa ilk olarak balon kırık kemiğe iletilir. Kemik içinde şişirilerek çökmüş omur düzeltilir. Ardından kemik çimentosu yine aynı şekilde omura enjekte edilir. Hastalar işlemden sonra genellikle 1 gece hastanede yatar. Müdahale sonrası hastaların özellikle işlem bölgesinde ağrısı olabilir. Bu ağrı ortalama 2 gün içinde büyük oranda geçer. Bu süre içinde hastalara yatak istirahati önerilir. İşlem sonrası ilk 6 hafta spor yapmamak, ağır kaldırmamak gerekir.

Vertebroplasti ve Kifoplastinin Avantajları

• Vücutta ciddi bir kesi yeri açılmadığı için enfeksiyon ve kanama riski azdır. Yara daha hızlı iyileşir, hastanın daha az ağrısı olur ve hastanede daha kısa süre kalır.
• Korse ile kıyaslandığında kemikler birbirine daha hızlı bir şekilde kaynar. Hastanın ağrısı daha erken dönemde geçer.

Riskler

Günümüzde vertebroplasti ve kifoplasti oldukça güvenli tedavi yöntemlerdir. Her girişimsel işlemde olduğu gibi enfeksiyon, alerji ve kanama gibi genel riskler söz konusudur. Bu riskler literatürde yüzde 1 ila 3 olarak bildirilmektedir.

Vertebroplasti ve Kifoplasti Başarı Oranları

Kemik erimesine veya travmaya bağlı kemik kırıklarına uygulandığında işlemin başarı oranı yüzde 85 ila 90 arasındadır. Tümöre bağlı omurga kırığı olgularında da ortalama yüzde 70’lik bir başarı oranı söz konusudur.

Vertebroplasti ve Kifoplasti yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Boyunda omurilik kanalı daralması ya da servikal dar kanal hastalığı omurgamızın içinde omuriliğin geçtiği kanalda oluşan darlıkları ifade eder. Bu darlık nedeniyle bir sinir basısı söz konusu olabilir. Reflekslerimizde ve hareket kabiliyetimizde aşınma olabilir. Kol-gövde-bacak koordinasyonumuz sekteye uğrayabilir.

Servikal Dar Kanal Nedir?

Omurgamız omurlardan oluşur ve bu omurların 7 tanesi boynumuzdadır. Bu omurların her birinin arasında yastıksı bir yapıya sahip olan diskler vardır. Her bir omur da birbirine çeşitli bağ dokuları ve eklemlerle bağlanmış durumdadır. Nihayetinde bu omurlar sayesinde boynumuzu rahatça hareket ettirebiliriz. Tüm bu yapılar yaşlanmayla birlikte aşınmaya uğrar. Sonuçta da omuriliğin içindeki kanalın daralıp omurilikteki sinirlere bası yaptığı bir durum karşımıza çıkar. Bu bası vücut, kol ve bacak hareketlerimizi kontrol eden sinirlere olabilir. Bu durumda hastanın tedavi edilmesi gerekir.

Boyunda Omurilik Kanalı Daralması Belirtiler

• Kollarda uyuşma, güçsüzlük
• Vücutta oluşan elektriklenme hissi
• El koordinasyonunda dengesizlik, ince motor becerilerinde aşınma
• Düğme ilikleme, tıraş olma, yemek yeme gibi basit el hareketlerinde dahi sorun yaşama
• Yürürken çabuk yorulma, dengede durmakta güçlük çekme ve kasılma hissi

Boyunda kanal darlığı ile boyun fıtığı farklı hastalıklardır. Semptomları ilk bakışta benzer gözükse de farklılıklar vardır. Boyun fıtığı daha çok bilinen ve daha sık karşılaşılan bir hastalık olduğu için hastaların çok büyük bir kısmı kendinde boyun fıtığı olduğu düşüncesiyle hekime başvurur. Yapılan fiziksel muayene ve görüntüleme testlerinde hastanın rahatsızlığı kesin olarak ortaya konur. Peki, boyun fıtığı ve boyunda kanal darlığı semptomları arasında ne gibi farklılıklar vardır?

• Boyun fıtığında semptomlar genellikle vücudun tek bir tarafında görülür. Ya sağ ya sol kolda ağrı olur. Hasta yoğun bir ağrı duyar. Dar kanal hastalığında ise her iki kolda birden uyuşma olabilir. Ağrı vardır ancak kuvvetsizlik, beceriksizlik gibi şikayetler daha ön plandadır.
• Boyun fıtığı kol ağrısı ile karakterizedir. Dar kanalda ise kolun yanı sıra bacaklarda da uyuşma, ağrı, dengesizlik gibi benzer şikayetler görülür.
• Dar kanal daha çok ileri yaş hastalığıdır. Boyun fıtığı ise tüm yaş grubundan hastalarda görülebilir.

Tanı

Beyin ve sinir cerrahisi uzmanı tarafından yapılan fiziksel muayene ve MR taraması ile hastada servikal dar kanal olup olmadığı tespit edilir. Ayrıca darlığın hangi omurda olduğu izlenir ve bu doğrultuda tedavi planlanır. Bazı olgularda EMG taramasına da başvurulabilir.

Boyunda Dar Kanal Tedavisi

Hastanın yaşı, genel sağlık durumu, sinir basısının varlığı ve şiddeti gibi bileşenler göz önünde bulundurulur. Hastanın tedavisi planlanır.  Omuriliğe belirgin bir sinir basısı olmayan olgularda ilk aşamada ameliyat yerine fizik tedavi, egzersiz, kilo verme gibi yöntemlere başvurulabilir. Hastalarda iyileşme sağlanabilir. 

Omuriliğe gelen belirgin bir sinir basısı var ise cerrahiye başvurmak gerekir. Boyunda dar kanal ameliyatı boynun ön tarafında veya ensede küçük bir kesi yapıp omurganın servikal kısmına ulaşarak yapılır. Darlık açılır, sinir rahatlatılır ve gerekirse metal enstrümanlar ile kemik greftler omurgaya yerleştirilir. Yapılan bu ameliyatla hastanın şikayetlerinin ilerlemesinin önüne geçilir. Omuriliğin ağır bir hasar görmesi ve hastada kalıcı hareket kısıtlılığı oluşması engellenir. Ancak hastanın ameliyat öncesi şikayetlerinin ne düzeyde olduğu göz önünde bulundurulmalıdır. Sinirlerin ne kadar süre basıya maruz kaldığı önemli bir veridir. Çünkü sinirler çok uzun süre basıya maruz kaldıysa kalıcı bir hasar oluşmuş olabilir, hastanın semptomları tamamen giderilemeyebilir. 

Boyunda Omurilik Kanalı Daralması yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Ameliyatsız bel fıtığı tedavisi yani Epidural steroid enjeksiyonu adı verilen yöntem ile bel ve boyun bölgesindeki fıtıklaşmış dokulara müdahale edebiliyoruz. Bu işlemle fıtıklaşmış doku onarılmaz. Ancak fıtığın yarattığı ağrı ortadan kaldırılabilir. Hastanın hareketliliği artırılabilir. Epidural steroid enjeksiyonu cerrahi bir işlem değildir. Ameliyathane ortamında enjeksiyon yardımıyla fıtığa ulaşıp müdahale ettiğimiz girişimsel bir prosedürdür. Sinir üzerinde bulunan dura adlı zarın üzerine kortizon ve lokal anestezik madde verilmesini kapsamaktadır. Bu tedavi bel ve boyun fıtıklarının yanı sıra bel kayması ve dar kanal olgularında da uygulanabilmektedir.

Ameliyatsız bel fıtığı tedavisi mümkün mü?

Epidural steroid uygulamasının getireceği faydalar hastadan hastaya değişebilir. Fıtığın şiddeti, omuriliğe bir basının olup olmaması buradaki önemli faktörlerdir.

• Hastanın fıtık problemi yeni başlamışsa, enjeksiyon tedavisi de erken zamanda yapılırsa hastaların %80 ila 90’ı bu işlemden fayda görebilir.
• Hastanın fıtığı ilerlemişse, ağrısı 6 aydan fazla bir süredir varsa bu tedavi yöntemi ile hastaların % 50 ila 70’ine fayda sağlanabilir.

Epidural steroid enjeksiyon nedir? Nasıl yapılır?

Enjeksiyon, steroid (kortizon) ve lokal anestezik maddeden oluşur. Fıtık bölgesine epidural aralıktan geçerek yerleştirilir. Sinir dokusundaki yangı ve ödemi (kortizon yardımıyla) dindirir.

İşlem ameliyathane ortamında, radyolojik görüntüleme eşliğinde ve C-kollu skopi kontrolünde yapılır. Genel anesteziye ihtiyaç duyulmaz. Lokal anestezi yeterlidir. İlaç doğrudan sinirin spesifik bir bölgesine (transforaminal teknik) yapılabileceği gibi sinirin çevresine (interlaminar teknik) de bırakılabilir. Uygulama yaklaşık 15 dakika sürer. Hastanede yatış gerekmez. Hasta birkaç saat gözlem altında tutulduktan sonra taburcu edilir.

İşlem sonrası enjeksiyon bölgesinde kısa süreli ağrı olabilir. Bu ağrı gün içinde kendiliğinden geçer. Enjeksiyonun faydası ise 24-48 saat içinde kendini gösterir. Hastanın şikayetçi olduğu ağrıları ortadan kalkmaya başlar. Hastanın 2 gün kadar evde dinlenmesi önerilir. 2 hafta sonra ise kontrol randevusuna gelmesi istenir.

Hangi hastalar ameliyatsız bel fıtığı tedavisi için uygundur?

• Disk fıtığı: Hem bel fıtığı hem de boyun fıtığı olgularında bu tedaviye başvurulabilir.
• Bel kayması
• Dar kanal
• Omurilikte sinir sıkışmaları

Epidural steroid enjeksiyon ile önemli bir hasta grubuna yarar sağlanabilir. En sık fıtık tedavisinde uygulanır. Bacak, kalça, omuz gibi bölgelerde ortaya çıkan fıtık ağrısı dindirilebilir. Fıtığın omuriliğe aşırı bir bası yapmadığı durumlarda başvurulabilir. Ameliyatın bir alternatifi değildir. Zira fıtıklaşmış doku halen oradadır ve temizlenmemiştir. Omuriliğe aşikar bir şekilde bası yapan bir fıtıktan bahsediyorsak burada enjeksiyon değil cerrahi tedavinin uygulanması gerekir.

Hangi hastalar uygun değildir?

• Aktif enfeksiyonu olan
• Gebe olan
• Kanama ve pıhtılaşma bozukluğu olan

Tedavi sonrası

Enjekte edilen madde zaman içinde etkisini yitirebilir. Bu hastanın durumuna, işlemin başarısına ve işlem sonrası hastanın yaşam biçimine göre değişebilir. Ancak 6 ay ila 2 yıl arasında ağrısız bir dönem elde edilebilir. Ağrıların geri gelmesiyle birlikte işlem tekrarlanabilir.

Ameliyatsız Bel Fıtığı Tedavisi Sık Sorulan Sorular

Ameliyatsız bel fıtığı tedavisi birçok hasta ve hasta yakını tarafından merak edilen bir uygulamadır. Hastanın vücudunda bir kesi açılmadan tedavinin yapılabilmesi sayesinde hasta aslında son derece zahmetsiz şekilde ağrılarından kurtulur ve daha rahat hareket etmeye başlar. Enfeksiyon ve kanama gibi riskler de son derece azdır. İşlemin kliniğimizde görüntüleme (skopi) eşliğinde yapılması da daha iyi sonuçlar alabilmeyi mümkün kılar. Peki, ameliyatsız bel fıtığı tedavisi hakkında en sık sorulan beş soru nedir.

Ameliyatsız bel fıtığı tedavisi nedir?

Aslında ameliyatsız bel fıtığı tedavisi oldukça geniş bir kavram. Burada ilk akla gelen uygulamalardan biri de fizik tedavi uygulamalarıdır. Kriyoterapi, lazer, radyofrekans gibi farklı uygulamalar mevcuttur. Belki geleneksel tıp altında incelenebilecek ozon terapi gibi uygulamalar da vardır. Elimizdeki en önemli tedavilerden biri ise lomber transforaminal epidural enjeksiyondur. Bu, ameliyatsız bel fıtığı tedavisi adı altında en sık yapılan uygulamadır. Bu tedavide, bel fıtığı olan bölgeye skopi altında epidural enjeksiyon işlemi yapılır. Etkin ve kısa zamanda sonuç veren bir tedavidir. Hastane yatışı gerektirmez. İşlem sonrasında hastanın ağrılarında belirgin bir azalma olur.

Nokta atışı bel fıtığı tedavisi nedir?

Nokta atışı bel fıtığı tedavisi ve ameliyatsız bel fıtığı tedavisi ile anlatılan tedavi lomber transforaminal epidural enjeksiyondur. Bu tedavi sıklıkla halk arasında nokta atışı bel fıtığı tedavisi olarak belirtilir. Neden? İşlem, fıtıklaşmış disk dokusunu monitörde görüp net bir şekilde oraya enjeksiyon yapılmasını içerir. Bu nedenle nokta atışı bel fıtığı tedavisi olarak biliniyor olabilir.

Epidural enjeksiyon ile bel fıtığı iyileşir mi?

Fıtığın kendisinin yapısal olarak iyileşmesi, yani fıtıklaşmış diskin ortadan kaldırılması ancak ameliyatla mümkündür. Ancak bel fıtığı çoğu zaman yönetilmesi gereken bir hastalıktır. Yani uyguladığımız tedavilerdeki amaç hareketliliği artırmaktır ve ağrıları azaltmaktır. Epidural enjeksiyonda tam olarak bu amaca hizmet eder.

Bel fıtığı ağrısı geçer mi?

Evet, geçer. Yoğun bel ağrısı şikayetleri olan her hastanın tedavisinin en uygun şekliyle planlanması gerekir. Bazı hastalarda cerrahi kaçınılmazdır. Özellikle de sinir basısı mevcut olgularda cerrahi ile bu durum ortadan kaldırılmalıdır. Ancak hastaların büyük bir bölümünde cerrahiye ihtiyaç yoktur. Epidural enjeksiyon ile ağrı ortadan kalkabilir. Tabii buna bir de kilo verme, egzersiz gibi yaşam modifikasyonları eklenirse çok daha iyi sonuçlar alınabilir.

Bel fıtığı yürümeye engel olmaktan çıkar mı?

Bel fıtığı olan hastalarda hareket kısıtlılığı olabilir. Yoğun uyuşma ve güç kaybı şikayeti olan hastalarda cerrahi düşünülür. Ancak hasta ağrı ve tutulma hissi nedeniyle yürümekte/hareket etmekte zorluk yaşıyorsa bu durumda epidural enjeksiyon düşünülür. Uygun olgularda hastaların çok büyük bölümünün hareketliliğinde iyileşme olur.

Ameliyatsız Bel Fıtığı Tedavisi yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Omurga vücudumuzun dik durmasını sağlar, rahatça hareket etmemizi olanaklı kılar. Kafadan başlar ve leğen kemiğinde son bulur. Toplam 33 adet omurdan (vertebra) oluşur. Bu omurlardan 23’ü hareket edebilir. Tüm bu omurları birbirine bağlayan diskler ve bağ dokuları bulunur. Bu da bizim hareketliliğimizi sağlar. Yaşlanmayla birlikte bu yapılarda bir aşınma olur. Esnekliğini kaybeder. Genişleyebilir, kireçlenebilir. Nihayetinde de omurilik kanal daralması meydana gelebilir.

Omurilik Kanal Daralması Nedir?

Omurganın içinde bir sinir dokusu olan omurilik bulunur. O da kafadan kuyruk sokumuna dek devam eder. Omurilik vücut için oldukça değerli, yaşamsal bir sinir dokusudur. Vücudun verdiği bütün sinyalleri toplar, beyne iletir. Reflekslerimizi, kol-gövde-bacak koordinasyonumuzu mümkün kılar. Omurganın içinde omuriliğin geçtiği bu kanalda oluşan darlıklar, “omurilik kanal daralması” olarak adlandırılır.  Bu daralma omurganın birçok farklı bölgesinde ortaya çıkabilir: bel, sırt, boyun.

“Özellikle yaşlı hastalarıma omurilik kanalının nasıl daraldığını anlatırken su borusu örneğini veririm. Su borusunun içi zamanla aşınır, kireçlenir, birtakım maddeler tarafından tıkanır. Nihayetinde de su akışı sekteye uğrar. Bir su ustasının o boruya müdahale etmesi gerekir. Omurgadaki durum da aynıdır. Yaşlılık, genetik faktörler veya bir hastalık sonucu omurilik kanalı daralır. Bu daralmış kanalı bir ustanın açması gerekir.”

Omurilik Kanal Daralması Belirtileri Nedir?

Omurilik kanal darlığı sıklıkla bacaklara vuran ağrıyla kendini gösterir. Özellikle yürürken fark edilir. Kişi yürümeye başladıktan kısa bir süre sonra dinlenme ihtiyacı duyar. Bu haliyle bel fıtığı ile benzeştirilebilir. Ancak ağrının biçimi farklıdır. Bel fıtığında ağrı aniden bacağa girer ancak kanal daralmasında uyuşma ve yavaş yavaş artan bir ağrı vardır. Bunun nedeni bel fıtığında tek bir sinirin şiddetli bir şekilde baskı altında olmasıdır. Omurilik kanal darlığında baskı altında olan sinir sayısı daha fazla olmasına karşın, baskının şiddeti bel fıtığına göre daha hafiftir.

Bel fıtığıyla kıyasladığımızda dar kanal hastalarımzda çok yoğun bir ağrı, sızı olmaz. Hastalar genellikle bel ve bacak ağrısıyla bel fıtığından şüphelenerek hekime başvurur. Yapılan MR görüntülemesiyle kanal daralması tespit edilir. En sık karşılaştığımız belirtiler şöyledir:

• Bel, boyun ve sırt ağrısı
• Bacakta güç kaybı, ağrı, uyuşma, his kaybı
• Dik durmada zorluk
• Bağırsak problemleri
• İdrar kaçırma (ilerleyen olgularda)

Türleri

Omurilik kanal daralması farklı ölçülerde olabilir: hafif, orta, şiddetli.

• Darlık %25’den azsa hafif
• Darlık %25-50 arasındaysa orta
• Darlık %50’den fazlaysa şiddetli

Tanı

Hasta öyküsü ve fiziksel muayenenin ardından kesin tanı için MR görüntülemesine başvururuz. Hastadan ayrıca röntgen ve tomografi de istenebilir.

Neden Oluşur?

En önemli nedenlerden biri yaşlanmadır. Omurilik kanal darlığı genellikle 50 yaş üzeri kişilerde görülür.

Yaşlanmaya bağlı olarak, vücut esnek yapısını yitirir, omurganın çeşitli yerlerinde kireçlenme oluşabilir, omurga dokuları kalınlaşabilir Nihayetinde yaşlanan bireyin omurilik kanalı daralabilir.

Daralmaya neden olan ya da tetikleyen unsular şöyledir;

• Kireçlenme
• Omurgada bulunan bağların kalınlaşması, omurga kırıkları
• Bel fıtığı
• Kemik erimesi
• Tümörler
• Genetik faktörler
• Ağır bir işte çalışmak, obezite ve sigara gibi çevresel problemler

Not: Bu hastalık doğuştan da gelebilir. Bu tür hastalarda belirtilerin ortaya çıkması için yaşlılık dönemini beklemek gerekmez. Semptomlar 30 yaş sonrasında kendini gösterir.

Tedavi

Omurilik kanal darlığı tedavisinde farklı yaklaşımlar mevcuttur.  Bu tedavileri cerrahi ve cerrahi dışı olarak ikiye ayırabiliriz. Cerrahi dışı tedaviler:

• Ağrı kesici ve kas gevşeticiler
• Egzersiz ve fizik tedavi
• Kilo kontrolü
• Omurilik çevresine streoid ve/veya ağrı kesici enjeksiyonlar

Omurilik Kanal Daralması Cerrahi Tedavisi

Omurilik kanal darlığı tedavilerinde cerrahi altın standarttır. Darlığın ölçüsüne ve omurganın kaç yerinde daralma olduğuna göre ameliyat planlanır. Darlık omurganın tek bir noktasındaysa ve herhangi bir kırık da yoksa sinirlere baskı yapan ve daralmaya yol açan disk ve/veya kemik alınır, kanal rahatlatılır. Diskin vücut dışına çıkarılmasına diskektomi, kemiğin dışarı alınmasına ise foraminotomi adı verilir.

Bazı hastalarda omuriliğin farklı kısımlarında darlık izleriz. Bazen de hastada bel fıtığı, bel kayması gibi farklı bir omurga sorunu daha mevcuttur. Bu durumda ayrıca medikal vida ve çubuk kullanılarak omurların birbirini tekrar desteklemesi sağlanır. Ayrıca PLIF ve TLIF adı verilen küçük kafesler işlem yapılan bölgeye yerleştirilebilir. Böylece omurların birbirine kaynaması kolaylaşır.

Omurilik Dar Kanal Sık Sorulan Sorular

Omurganın içinde omuriliğin geçtiği kanalda oluşan darlık “dar kanal” olarak adlandırılır. Bu durum özellikle bacaklarda hissedilen ve yürüdükçe artan ağrıyla kendini gösterir. Hastalığın tedavisi cerrahidir. Dar kanal sorunu yaşayan hastalarının sık sorduğu sorulara yanıt verdik.

Omurilik kanal daralması nasıl geçer?

Omurilikte kanal daralması cerrahi tedavi ile geçer. Ameliyatta omuriliğin geçtiği kanal genişletilir, sinirler üzerindeki bası ortadan kaldırılır. Hafif bir darlıktan bahsediyorsak cerrahi yerine kilo verme ve egzersiz ile darlığın hastaya vereceği ağrı ortadan kaldırılmaya çalışılabilir.  Ancak kesin tedavi cerrahidir. Başarılı bir ameliyat ile hastanın ağrıları giderilebilir.

Kanal daralmasının ameliyatsız tedavisi var mı?

Hayır. İlaç tedavisi ya da fizik tedavi ile dar kanal sorunu ortadan kaldırılamaz. Dar kanal olgularında omurilik kanalında kemikleşme olur ve bağ dokuları sertleşerek sinirlere baskı yapar. Günümüzde omurilik sinirini sıkıştıran herhangi bir olguyu ameliyatsız bir şekilde çözmek mümkün değildir.

Omurilik daralması tedavi edilmezse ne olur?

Dar kanal hastaya aşırı ve sürekli ağrı veren bir hastalık değildir. Bel fıtığıyla kıyaslandığında da hastaların semptomları genellikle daha hafif olur. Ancak dar kanal olgularında omurilikte daha fazla sinir bası altında olur.  Bu bası ilk aşamada hafif olsa dahi zaman içinde artabilir. Hastalık tedavi edilmezse ileri yaşlarda felç, yürüyememe, dik durma güçlüğü gibi sorunlar söz konusu olabilir.

Omurilik daralması kendiliğinden geçer mi?

Merkezi sinir sistemi ve omurgalar kendini yenileyebilen yapılar değillerdir. Bu nedenle beyin ve sinir cerrahisinde ilgilendiğimiz hastalıkların neredeyse hiçbiri tedavi edilmeden zaman içinde kendiliğinden iyileşme gibi bir özelliğe sahip değildir. Dar kanal için de aynı durum söz konusudur.

Kanal daralması egzersizle düzelir mi?

Tamamen düzelmez. Ancak yapılan egzersizlerle omurga çevresindeki kasların daha esnek ve güçlü bir hal alması amaçlanır. Ağrı ve bası hafifletilmeye çalışılır. Hastalara kondisyon bisikleti, yürüme bandı ve yüzme gibi egzersizler yaptırılabilir.

Belde kanal daralması fizik tedavi ile geçer mi?

Hayır, geçmez. Ancak omurga çevresindeki kasların esnekliği artırılabilir ve güçlendirilebilir. Böylece hastanın şikayetleri azalabilir. Ancak hastalık tedavi edilmiş olmaz.

Kanal daralması ilerler mi?

Kanal darlığı farklı ölçülerde olabilir. Başlangıçta darlık hafif olsa da zaman içinde artabilir, hastanın semptomları şiddetlenebilir.

Kanal daralması ve fıtık aynı şey mi?

Dar kanal ve fıtık birbirinden farklı hastalıklardır. Fıtık tek bir siniri etkilerken dar kanal daha fazla sinire bası yapar. Semptomlarında da farklar olur. Bel fıtığından aniden şiddetli bir ağrı söz konusu olabilirken, dar kanalda yavaş yavaş artan bir ağrı ve uyuşma olur.

Omurilik kanal daralması hangi doktora gidilmeli?

Dar kanal, omuriliği etkileyen bir hastalık olduğu için doğrudan beyin ve sinir cerrahisi uzmanlarının ilgilendiği bir hastalıktır.

Omurilik daralmasına yürümek iyi gelir mi?

Düzenli olarak yürümek omurga etrafındaki kasların esnekliğini ve gücünü artırarak hastanın semptomlarını hafifletebilir, yaşam kalitesini yükseltebilir.

Kanal darlığı nasıl anlaşılır?

Bel ağrısı, bacaklarda ağrı, uyuşma, elektriklenme dar kanalın başlıca belirtileridir.

Dar kanal ameliyatı nasıl yapılır?

Dar kanal tedavisinde uygulanan farklı ameliyatlar vardır. Laminektomi ameliyatı lamina isimli omurun bir kısmı ile ligaman ve kemik çıkıntılarının çıkarılarak sinirlerin rahatlatılmasını içerir.  Omurgadaki bir diskin vücut dışına çıkarılması ameliyatı olan diskektomi ve kemiğin dışarı alınması prosedürü olan foraminotomi de tercih edilebilir. Bazı olgularda omurganın bütünlüğünü korumak için füzyona da başvurulabilir. Çeşitli metal enstrümanlarla omurganın bütünlüğü korunabilir.

İçerik Tarihi: 07.10.2021

Güncelleme Tarihi: 22.03.2023

Omurilik Kanal Daralması (Dar Kanal) yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Bu yazımızda bel kayması nedir, bel kayması neden olur, bel kayması nasıl geçer ve bel kayması nasıl anlaşılır sorularına yanıt verdik.

Omurgayı oluşturan omur kemikleri birbiri ardına dizilmiş, bir denge ve düzene göre sıralanmıştır. Bu kemiklerin birbirine bağlılığını ise aralarında bulunan diskler, eklemler ve çeşitli bağ dokuları sağlamaktadır.

Omurların bu doğal dizilimi, travma (trafik kazası, düşme vd.), enfeksiyon, yaşlılığa bağlı aşınma gibi çeşitli nedenlerle hasar görebilir. Omurlar birbiri üzerine kayabilir. Bu olgu bel kayması olarak isimlendirilir.

Bel kayması kişiye günlük hayatında sorunlar çıkarabilir. Bunlardan en önemlisi hareket etmede güçlüktür. Belde oluşan kayma ayrıca omurganın içinde bulunan omurilik adı verilen sinir dokusuna da hasar verebilir. Bu hasarı engellemek için bel kaymasının mutlaka tedavi edilmesi gerekir.

Bel Kayması Nedir?

Omurgayı oluşturan omurların doğal konumunun dışına çıkmasıdır. Üstteki omur alttaki omurun üzerine kayar. Bunun bir sonucu olarak da kişinin hareketliliği bozulabilir, omurilik dokusu zarar görebilir.

Bel Kayması Belirtileri Nedir?

Bel kayması nasıl anlaşılır sorusu ile başlayalım. Hastaların şikayetleri bel fıtığı hastaları ile benzerlik gösterir. Bu nedenle de hastalar çoğunlukla bel fıtığı düşüncesiyle hekimlerine başvurur. Bel kaymasının en net belirtisi bel ve kalçada oluşan şiddetli ağrılardır. Diğer belirtilerse şöyledir:

• Basit hareketleri yaparken dahi güçlük yaşama (oturma, kalkma gibi)
• Omurgada hassasiyet (öne, arkaya eğilmede sorun yaşama)
• Bacaklarda güçsüzlük
• Ayaklarda karıncalanma hissi
• Sırtta gerginlik

Tanı

Beyin ve sinir cerrahı hasta hikayesini alır, ayrıntılı fiziksel muayenesini yapar. Şüphelendiği bulgular neticesinde kesin tanı için radyolojik tetkiklere başvurur. Bel filmi (röntgen), MR ve/veya bilgisayarlı tomografi görüntülemeleri sonucunda beldeki kaymanın şiddeti, yeri, omuriliğin ve sinirlerin durumu kontrol edilir. Tedavi planlanır.

Bel Kayması Neden Olur?

Bel kaymasının iki önemli nedeni yaşanan sakatlıklar/yaralanmalar ve yaşlanmadır. Bel kaymasına yol açan unsurlar:

• Yaşlılık: Her yaş grubunda meydana gelebilir. Ancak en sık 50-70 yaş arası bireylerde görülür.
• Cinsiyet: Kadınlarda daha sık karşılaşıyoruz. Yaşlanmayla birlikte kemik erimesinin izlenmesi ve günlük sürekli yapılan ev işleri bu riski artırır. Belin kas ve bağları zayıflayabilir ve kadın bel kaymasına daha açık hale gelebilir.
• Eklemlerde yaşanan sorunlar: Enfeksiyon, kireçlenme gibi sorunlar
• Trafik kazaları
• Spor yaralanmaları: Bel kaymasının en önemli nedenlerinden biridir. Yapılan ani hareketler, fazla ağırlık kaldırma, kontrolsüz düşüşler bel kaymasına yol açalar. Ülkemizde de futbol oynayan Simon Kjaer bel kayması sorunu yaşayan üst düzey sporculardan biridir.

Tedavi: Bel Kayması Nasıl Geçer

Bel kaymasının tedavisinde elimizde olan seçenekler cerrahi, fizik tedavi ve istirahattir. Bel kaymasının derecesine göre tedavi yolculuğuna karar verilir.  Kaymanın derecesi hafifse, omuriliğe bir baskı söz konusu değilse, hastanın güçsüzlük, his kaybı ve ağrı gibi şikayetleri yoksa ilk aşamada cerrahi yerine korse takmak, fizik tedavi almak ve istirahat ile bel kaymasını kabul edilebilir bir seviyede tutmak amaçlanır. Kilo kontrolünü sağlamak ve ağır spor aktivitelerinden kaçınmak gerekir. Bu şekilde hasta cerrahi bir müdahaleye ihtiyaç olmadan yaşamına devam edebilir.

Akılda tutulması gereken şey, fizik tedaviyle bel kaymasının yapısal olarak düzelmeyeceği ve belin eski doğal konumuna geri dönmesi için cerrahi tedavi gerekeceğidir.

Bel Kayması Ameliyatı

Bunun aksi durumlarda; yani, şiddetli bel ve bacak ağrılarına, bacak, ayak ve ayak parmaklarında güçsüzlüğe, his kaybına neden olan ilerlemiş bel kaymalarında cerrahi tedavi gerekebilir.

MR görüntülemesinde bel kaymasının şiddetli olduğu ve omuriliğe baskı yaptığı izlenirse hastaya bel kayması ameliyatı uygulamak gerekir. Bu senaryoda hasta şikayetleri de artmıştır. Bel ve bacaklarda yoğun ağrı, his kaybı, hareket güçlüğü bu şikayetlerden bazılarıdır. Ameliyatla bel kaymasına neden olan omurlar tekrar eski doğal formuna getirilir. Omurganın denge mekanizması yeniden sağlanır.

Ortalama 1 saat süren bu ameliyat mikrocerrahi teknikle yapılır. Omurilik ve sinir dokularına baskı yapan kemik parçaları vücut dışına çıkarılır ya da kazınır.  Omurgayı sağlamlaştırmak için vida ve vida-rod sistemleri kullanılarak omurların birbirini tekrar desteklemesi sağlanır.

Ameliyattan sonra 2-3 gün yatış gerekir. Ameliyatın yapıldığı günün akşamı hastanın ayağa kalkmasına ve yürümesine yardımcı olunur. Ortalama 10 gün içinde hasta günlük aktivitelerine başlayabilir, rahatça hareket edebilir. Ancak ağır aktivite, uzun araba yolculukları, ağır spordan kaçınmak gerekir. Doktorunuzun önereceği hafif egzersizler ve yürüyüş bu dönemde faydalı olacaktır.

Bel ağrısı problemleriyle ülkemizde oldukça sık karşılaşılır. Bunun bir sonucu olarak da hastalar kimi zaman bu ağrıları normal kabul ederek yaşamlarına devam etmeye çalışır. Ancak bel ve omurga sorunları ilerleme eğiliminde olur ve sorunlar çeşitlenir. Bel fıtığı, omurilik kanal darlığı, belde kayma gibi çoklu sorunlar gündeme gelir. Bu durumda da daha komplike cerrahiler söz konusu olur. Bu nedenle sürekli bel ağrısı yaşayan bireylerin mutlaka uzman bir hekime başvurarak görüş almaları gerekir.

Bel Kayması Hakkında Sık Sorulan Sorular

Hastaların bel kayması hakkında sık sordukları sorulara yanıt verdik.

Belde kayma olursa ne olur?

Bel kayması en basit tanımıyla üstteki omurun alttakinin üzerine kaymasıdır.  Omurların doğal konumunu kaybetmesi hastada bazı semptomlara yol açar. Omur içindeki sinir üzerinde bası oluşabilir. Nihayetinde de hastanın belinde, kalçasında, bacaklarında ve ayak parmaklarında ağrı, karıncalanma, yanma, uyuşma gibi rahatsız edici semptomlar ortaya çıkabilir.

Bel kayması tehlikeli mi?

Evet. Peki neden? Omurga dik durmamızı sağlayan, haraketliliğimizi mümkün kılan yapıdır. Omurganın içinde bulunan omurilik de beyinle vücut arasındaki bağlantıyı sağlar. Bel kayması omurganın bütünlüğünü tehdit edebilir, omurilik üzerinde bası oluşumuna neden olabilir. Bu da hastada ağrıya, hareket güçlüğüne yol açabilir. Nihayetinde beldeki kaymanın şiddetine bağlı olarak hastanın yaşam kalitesi ciddi anlamda düşer. Bel kayması tabii ki hastanın yaşamını yitirmesine yol açan bir hastalık değildir. Ancak belirttiğimiz gibi hastanın yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir.

Bel kaymam var ne yapmalıyım?

Hastaya bel kayması tanısı konduysa, olgunun da şiddetine bağlı olarak hasta için en uygun olan tedavi planı belirlenir. Yürüyüş yapmak, kilo vermek ve sigarayı bırakmak hastaya ilk verilen tavsiyelerdir. Hastaların bir bölümü yaşam biçimlerindeki küçük değişiklikler ile bel kaymasının semptomlarından büyük ölçüde kurtulabilir. Tedavide korse ve fizik tedavi uygulamalarından yararlanmak mümkündür. Bel kayması belirgin bir sinir basısına yol açmışsa bu durumda cerrahi değerlendirilir. Hastaların yüzde 10 ila 15’inde cerrahi tedaviye ihtiyaç duyulur.

Bel kayması ile bel fıtığı arasında ne fark var?

İki hastalık da benzer semptomlar verir. Halk arasında bel fıtığı çok daha fazla bilindiği için hastalar genellikle kendilerinde bel fıtığı olduğunu düşünerek hekime başvururlar. Bir grup hastada da gerçekten öyledir. Ancak hastaların bazılarında ise bel kayması ile karşılaşılır. Ayrıca bel fıtığı ve bel kaymasının aynı anda görülmesi de mümkündür. Peki, bel kayması ve bel fıtığı arasındaki temel fark nedir? Bel fıtığında omurlar arasındaki disk dışarı doğru fıtıklaşır, bel kaymasında ise omurlardan birisi diğerinin üstüne doğru kayarak yer değiştirir.

Bel kayması tedavi edilebilir mi?

Evet, tedavi edilebilir.  Cerrahi yöntemle bel kayması düzeltilebilir. Sinirlere bası yapan kemik parçaları çıkartılır. Omurganın mukavemetini yeniden sağlamak için vida ve vida-rod sistemleri kullanılarak iki omur füzyon ameliyatıyla birbirine kaynatılabilir. Ancak her zaman cerrahiye de başvurmak gerekmez. Daha basit yaklaşımlarla (kısa süreli korse kullanımı, fizik tedavi, kilo verme, egzersiz, enjeksiyon) da bel kaymasının semptomları giderilebilir. Ancak bel kaymasının yapısal olarak düzeltilebilmesi için cerrahi tek seçenektir.

Bel kayması egzersizleri nelerdir?

Yapılan egzersizler ve sporlar ile bel kaymasının semptomları hafifletilebilir. Sırt, karın ve bel omurlarını çevreleyen kas gruplarının kuvvetlendirilmesi ile semptomlar azaltılabilir. Yürüyüş, yüzme gibi sporlar hastalar için faydalı olabilir. Ancak ağırlık kaldırmayla ilişkili sporlardan mutlaka uzak durulmalıdır.

Bel kayması olan kadın gebelikte zorlanır mı?

Gebelik sürecinde bebeğin rahim içinde büyümesiyle birlikte annenin ağırlık merkezi öne doğru artar. Bu nedenle anne adayının ağrıları artabilir, bel kayması şiddetlenebilir. Gebelik öncesi dönemde uygun egzersizlerle bel kaslarının güçlendirilmesi ve gebelik döneminde beli zorlayabilecek işlerin daha dikkatli olarak yapılmasıyla şikayetlerin artması önlenebilir.

Yayınlanma Tarihi: 22.09.2021

Güncellenme Tarihi: 08.06.2023

Bel Kayması Nedir? yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Boyun fıtığı ya da servikal disk hernisi. Omurga 3 bölümden oluşur: servikal, torakal, lomber. Boyun fıtığı, omurganın en üst bölümü olan servikal kısımda meydana gelir. Omurganın bu kısmında 7 adet omur mevcuttur. Bu omurlardan birinde ya da birkaçında meydana gelen hasar, yıpranma, ani hareket vd. sonucu hastada boyun fıtığı görülebilir. Boyun fıtığı ameliyatı gerekli olabilir. Yapılan bazı çalışmalar boyun fıtığının en sık 40’lı yaşlarda ve daha çok erkeklerde görüldüğünü bildirmektedir.

Boyun Fıtığı Nedir?

Boynumuz 7 adet hareketli omurdan oluşur. Bu omurların arasında da diskler bulunur ve omurlar bu sayede birbirine bağlanır. Böylece boynumuzun hareket etme kapasitesi ortaya çıkar. Tıpkı omurganın diğer bölümleri gibi bu kısmı da yaşlanmayla birlikte yıpranır. Dayanıklılıkları azalır, incinmeye daha açık hale gelir. Ayrıca travmalar, kazalar, ağır kaldırma ve bilgisayar başında uzun süre kalmakla oluşan postür bozuklukları da omurgamızın boyun bölümüne zarar verebilir. Nihayetinde de, omurlar arasında bulunan bu diskler doğal konumunun dışına çıkarak boyun fıtığını oluşturabilir. Sonuçta kişi boynunu hareket ettirmekte güçlük çeker ve/veya omuriliği baskı altına girer. Olguların bazıları daha konservatif yaklaşımlarla tedavi edilebilse de bazılarında boyun fıtığı ameliyatı gerekli olabilir.

Boyun Fıtığının Belirtileri

Servikal disk hernisinin en belirgin semptomu boyundan, omuza ve kola vuran ağrıdır. Bu ağrı genellikle tek bir kolda yoğunlaşır ve elde uyuşma hissi eşlik eder. Kişi ağrılı kolun güçsüzleştiğini fark eder. Fıtıklaşan disk omuriliğe baskı yapıyorsa ayrıca bacaklarda ağrı, uyuşma ve güçsüzleşme de görülür. Bu ağrı kimi olgularda şiddetli olurken bazı olgularda da oldukça hafif seyreder. Boyun fıtığının diğer belirtileri şöyledir:

• Yürürken takılma, dengesizlik, yürüyüş pozisyonunda bozukluk
• Boyundan başın arkasına doğru uzanan ağrı
• Bacaklara doğru hissedilen karıncalanma
• Vücudun genelinde denge, koordinasyon ve duyu kaybı
• Elle yapılan hassas hareketlerde (ince motor becerilerinde) gerileme
• Reflekslerde zayıflama

Tanı

Boyun fıtığının tanısı hasta öyküsü, fiziksel muayene ve servikal MR görüntülemesiyle konur. Edinilen bilgiler ışığında hastada boyun fıtığının olup olmadığının, varsa da ameliyata gerek duyulup duyulmadığının kararı verilir. Çekilen MR sayesinde fıtığın hangi omurlar arasında olduğu tespit edilir ve boyun fıtığı ameliyatı da buna göre planlanır.

Neden Olur?

Bel fıtığı gibi boyun fıtığının oluşumu da birçok farklı nedene bağlıdır. Ancak boyun bölgemiz bele göre daha hassas yapılı olduğu için daha erken yaşta yıpranmaya başlar. Daha kolay hasar alır.

Sürekli aynı noktaya bakmak, bilgisayar veya televizyon karşısında uzun süre oturmak, hareketsiz yaşamak, uzun süre klimaya maruz kalmak kişide fıtık oluşumu riskini artırır. Bazı fiziksel yapılı kişilerde boyun fıtığı daha kolay oluşur. İnce, narin, uzun boyunlu insanlarda oluşumu kısa boyunlu ve basık kafa yapısına sahip olanlara göre daha fazladır.

Uygunsuz çalışma ortamı da servikal disk hernisinin önemli nedenleri arasındadır. Çalışma alanının ve çalışma sandalyesinin/taburesinin fazla yüksek ya da fazla alçak olması boyun fıtığını tetikleyebilir. Sürekli oturarak uyumak da boyun fıtığını tetikler. Böyle kişilerin bu alışkanlıklarından vazgeçmesi gerekir. Yaptıkları iş gereği bu şekilde uyumak zorunda kalan kişilerinse boyun yastığı kullanmaları önerilir.

Servikal disk hernisi oluşumunu tetikleyen risk faktörlerini bir listede toplamak gerekirse:

• Trafik kazaları, travmalar, yaralanmalar
• Uzun süre oturmayı gerektiren bazı meslekler: Şoför, yazılımcı, bankacı
• Yanlış hareketler, pozisyonlar sonucu boynun hasar alması
• Yapısal olarak kişinin boyun kaslarının zayıflığı
• Duruş bozukluğu, stres, yorgunluk
• Kendisini kırıkçı, çıkıkçı olarak tanımlayan kişiler tarafından yapılan müdahaleler, profesyonel olmayan kişilerde uygulanan masajlar
• Sigara kullanımı boyun yapısını değiştirerek fıtık riskini artırır
• Genetik miras

Boyun Fıtığının Tedavisi

Boyun fıtığı tedavisinde elimizde farklı yaklaşımlar mevcuttur: ilaç kullanmak, boyunluk takmak, fizik tedavi uygulamak ve ameliyat.

Boyun fıtığında kalıcı iyileşme yakalamak için tek yol cerrahi müdahaledir. Ancak bu tüm hastaların ameliyat edilmesi gerektiği anlamına gelmez. Hastaların kayda değer bir kısmında da cerrahi gerekmez. Hastaların ağrıları tolere edilebilir seviyededir, fıtık omuriliğe bir baskı yapmıyordur ya da hastanın genel sağlık durumu ameliyat için uygun değildir. Bu tür durumlarda ağızdan alınan ilaçlarla ve fizik tedavi uygulamalarıyla hastanın tedavisi yapılabilir. Uygun vakalarda da hastanın yaşam kalitesinde ciddi iyileşme sağlanır.

Boyun Fıtığı Ameliyatı

Boyun fıtığı ameliyatı ya da servikal mikrodiskektomi. Hastanın boyun, omuz, kol ve el bölgesinde yoğun ağrı, güçsüzlük, hissizleşme, karıncalanma gibi semptomlar varsa uygulanması gereken tedavi cerrahidir. Bu tür hastaların MR görüntülemelerinde de genellikle fıtığın omuriliğe bir baskı yaptığı izlenir. Bu durumda tedaviyi ve daha öncesinde doktora başvurmayı ertelememek gerekir. Çünkü omurilik zarar görebilir ve hasta daha büyük sorunlarla karşı karşıya kalabilir.

Kimi olgularda fıtık omuriliğe baskı yapıyordur ancak hastanın ağrısı tolere edilebilir seviyedir. Bu tip durumlarda da omuriliği korumak adına cerrahi müdahale yapılması gerekir.

Servikal disk hernisi ameliyatları boynun sağ ön yüzünde açılan yaklaşık 3 cm’lik küçük kesilerden mikrocerrahi teknikle yapılır. Beyin cerrahı omuriliğe baskı yapan fıtıklaşmış diske ulaşır. Bu fıtıklaşmış parçayı vücut dışına çıkarır. Hastanın rahatça hareket edebilmesini sağlamak ve omurganın doğal yapısını/dengesini korumak için çıkarılan disk yerine hareketli veya hareketsiz metal bir parça konumlandırır. Ameliyat yaklaşık 1 saatte tamamlanır.

Servikal disk hernisi ameliyatının en iyi yanlarından biri ise operasyon sonrası fıtığın tekrarlama riskinin neredeyse sıfır olmasıdır.

Boyun Fıtığı Sık Sorulan Sorular

Hastalarımızın boyun fıtığı hakkında sık sordukları sorulara yanıt verdik.

Hangi durumlarda boyun fıtığından şüphelenmeliyim?

Boyun fıtığı boyun ağrısı ile karakterizedir. Ağrı boyun, omuz ve sırta vurur. Ağrıyla birlikte güçsüzlük, uyuşma, karıncalanma olabilir. Ayrıca el kol koordinasyonunda dengesizlik görülebilir. Fıtığın omuriliğe bası yapıp yapmadığına göre semptomlar farklılaşabilir.

Boyun fıtığı olmamak için ne yapmak gerek?

İdeal kilomuzda kalarak, düzenli egzersiz yaparak ve sigara içmeyerek boyun fıtığından korunabiliriz. Fazla kilo omurgadaki diskleri yorar ve fıtıklaşmanın önünü açar. İdeal kilomuzda kalarak bunun önüne geçebiliriz. Spor yaparak da omurganın etrafındaki kas dokuları gelişir ve omurganın deforme olmamasına, daha stabil kalmasına yardımcı olur. Özellikle düzenli yüzmek boyun kaslarına ciddi anlamda katkı sağlar. Mesleği gereği sürekli boynunu bükerek çalışan kişiler doğal olarak boyun fıtığı açısından risk grubundadır. Özellikle bu kişilerin belirttiğimiz önlemleri mutlaka almaları gerekir.

Boyun fıtığı ameliyatı ne zaman yapılır?

Servikal disk hernisi belirgin sinir basısı yaptığı olgularda hastanın ameliyat edilmesi gerekir. Ancak sinire gelen belirgin bir bası yoksa hastanın ameliyat edilmemesi gerekir.

Boyun fıtığı ameliyatı olan hastaların yorumları nasıldır?

Boyun fıtığı ameliyatı omurga cerrahisi konusunda tecrübe kazanmış beyin ve sinir cerrahları tarafından yapıldığında oldukça iyi sonuçlar verir. Burada önemli olan hangi hastaları ameliyat etmek hangi hastaları ameliyat etmemek gerektiğinin kararını iyi vermektir. Ameliyat olması şart olan doğru hastaların ameliyat edilmesi gerekir. Bu hastaların sinir basısı kalkar, olası bir felç senaryosu ortadan kalkar, ağrıları diner, rahatça hareket etmeye başlarlar. Boyun fıtığı ameliyatı olan hastaların yorumları oldukça olumludur.

Boyun fıtığı ameliyatı nedir?

Boyun fıtığı ameliyatına diskektomi denir. Ameliyat, sinire bası yapan disk dokusunun temizlenmesini kapsar. Ameliyat mikroskop ile yapılırsa mikrodiskektomi, endoskopla yapılırsa da endoskopik diskektomi adını alır. Bazı olgularda vücut hareketliliğinin korunması için iki omur arasına disk protezi ya da kafes yerleştirilebilir.

Ne zaman normal hayata, işe geri dönebilirim?

Hastalar genellikle ameliyattan bir gün sonra taburcu edilir. Hastaların 2-4 hafta kadar boyunluk (servikal yaka) takması gerekebilir. Bu süre içinde boyun hareketleri kısıtlanır. Bu aparat gün içinde kullanılır yatarkense çıkarılır. Kişiler yaptıkları işe göre boyunluk varken de işe dönebilirler.

Boyun fıtığı tekrarlar mı? Ameliyattan sonra fıtığın tekrarlama riski var mı?

Tekrarlama riski %1’in altındadır. Boyun fıtığı ameliyatının en önemli avantajlarından biri hastanın fıtığı tedavi edildikten sonra fıtığın tekrar ortaya çıkma riskinin oldukça düşük olmasıdır. Bel fıtığı ameliyatından sonra fıtığın tekrarlama riski yüzde 5-10 arasıyken, bu oran boyun fıtığı olgularında yüzde 1’in dahi altındadır.

Boyun fıtığı ameliyatı ne kadar sürer?

Ameliyat ortalama 1 saat sürer. Boyunda birden fazla fıtık varlığı ya da farklı bir hastalığın da mevcut olması ameliyat süresini biraz daha uzatabilir.

Boyun fıtığı ameliyatsız iyileşir mi?

Fıtıklaşmış bir disk kendiliğinden iyileşmez. Ancak fıtığın hastaya verdiği ağrı zaman içinde azalabilir. Fıtık omuriliği bası yapmıyorsa ancak hastanın yoğun ağrısı varsa cerrahi bir müdahale olmayan spinal enjeksiyon yöntemi ile ağrıyı dindirmek değerlendirilebilir.

Boyun Fıtığı Nedir? yazısı ilk önce Prof. Dr. Yavuz Aras Resmi Web Sitesi üzerinde ortaya çıktı.